Internasjonale forpliktingar

I sitt arbeid må Fylkesnemndene og sjå etter at vedtaka er i samsvar med universelle menneskerettar og internasjonale konvensjonar.

I sitt arbeid må Fylkesnemndene sjå etter at vedtaka er i samsvar med universelle menneskerettar og internasjonale konvensjonar.

Særleg praktisk vekt for fylkesnemndene har Barnekonvensjonen og Den europeiske menneskerettkonvensonen (EMK). Dei er båe inkorporert i Menneskerettloven frå 21. mai 1999. Vedtaka i dei to konvensjonane går ved motstrid framfor andre norske lover, med unnatak av Grunnloven.

Dei viktigaste påbod i barnekonvensjonen for vedtaka i fylkesnemnda er:

  • Artikkel 3: Det beste for barnet (Barnets beste) skal vera eit grunnleggjande omsyn ved alle handlingar (og vedtak) som har med barn å gjere.
  • Artikkel 9.3.: Barn som er skilt frå ein eller båe foreldre har rett til å oppretthalde personleg samband og kontakt med båe foreldra om det ikkje er i strid med det beste for barnet.
  • Artikkel 12.: Barnet, direkte eller gjennom ein representant, skal gjevast høve til å verta høyrt i ein kvar  rettsleg og administrativ sakshandsaming som gjeld barnet.

Desse avgjerslene samsvarer ellers med dei tilsvarande i barneloven, respektive §§4-1, 4-19 og 6-3.

Det må og nemnast at i mai 2014 vart Grunnloven revidert og den nye klausul i Grl.§104 inneheld i konsentrat dei viktigaste vedtaka i barnekonvensjonen.

I EMK er det særleg artikkel 8 som har følgjer for vedtaka til fylkesnemnda:

  • I punkt 1 fastslår avgjersla mellom anna retten til familieliv, ein rett som ofte vert halden opp mot forslag om å tvangsplassere barn utanfor biologisk familie. Avgjersla tas i bruk  i spørsmål om fastsetjing av samvær mellom barn og biologisk familie etter eit vedtak om overtaking av omsorg.
  • Punkt 2 gjev forvaltinga løyve til å setje til sides retten i punkt 1 når dette er naudsynt i eit demokratisk samfunn for mellom anna å skjerme helse eller moral, eller for å tryggja andre sine rettar og plikter. I denne samanhangen er det fastslege, mellom anna av Den europeiske menneskerettdomstolen, at omsynet til det som er best for barnet i den konkrete saka går framom foreldras rett til familieliv.

EMK artikkel 8 har nå og fått vern av Grunnloven i det nye vedtaket i Grl § 102.